5 Ερωτήσεις για τη Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής ή και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ).
1) Τι είναι η ΔΕΠΥ;
Η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής ή και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ) είναι μια νευροαναπτυξιακή διαταραχή της παιδικής και εφηβικής ηλικίας που προσδιορίζεται από ορισμένα συμπεριφορικά προβλήματα.
2) Ποια είναι τα συμπτώματα της ΔΕΠΥ;
Τα συμπτώματα της ΔΕΠΥ είναι η απροσεξία, η υπερκινητικότητα και η παρορμητικότητα. Τα συμπτώματα αυτά γίνονται αντιληπτά όταν το παιδί ξεκινάει να φοιτά στο δημοτικό σχολείο, καθώς απαιτείται μεγαλύτερη συγκέντρωση και προσοχή από ό,τι στο νηπιαγωγείο. Διαφέρουν από άτομο σε άτομο, καθώς και ανά ηλικιακή ομάδα.
Τα παιδιά προσχολικής ηλικίας παρουσιάζουν έντονη υπερκινητικότητα, έντονες κρίσεις θυμού και έχουν περισσότερα ατυχήματα από άλλα παιδιά.
Τα παιδιά σχολικής ηλικίας (6 έως 12 ετών) παρουσιάζουν έντονη απροσεξία, έντονη υπερκινητικότητα και παρορμητικότητα, έρχονται σε συγκρούσεις με συνομήλικους, έχουν εναντιωματική συμπεριφορά και ταυτόχρονα εμφανίζονται τα πρώτα ακαδημαϊκά προβλήματα (έλλειψη οργάνωσης, αδυναμία διαχείρισης χώρου και χρόνου). Τα προβλήματα αυτά επιδρούν αρνητικά στον συναισθηματικό κόσμο των παιδιών, καθώς λόγω των συνεχών αποτυχιών που βιώνουν στην εκπαιδευτική διαδικασία εμφανίζουν χαμηλό αυτοέλεγχο και χαμηλή αυτοεκτίμηση.
Οι έφηβοι παρουσιάζουν διάσπαση προσοχής, ενώ η υπερκινητικότητα και η παρορμητικότητα σταδιακά αρχίζει να φθίνει. Συχνά, εμφανίζονται συμπεριφορές υψηλού κινδύνου, όπως είναι το κάπνισμα και η χρήση αλκοόλ ή ναρκωτικών ουσιών. Παρατηρούνται, επίσης, αντικοινωνική συμπεριφορά και έντονες συγκρούσεις με το οικογενειακό περιβάλλον.
3) Ποια είναι τα αίτια εμφάνισης της ΔΕΠΥ;
Συνοπτικά, θα μπορούσαμε να πούμε ότι για την εμφάνιση της ΔΕΠΥ ευθύνονται γενετικοί, νευροβιολογικοί, καθώς και περιβαλλοντικοί παράγοντες. Δεν γνωρίζουμε σε τι βαθμό επιδρούν οι παραπάνω παράγοντες στην εμφάνισή της.
4) Πως γίνεται η διάγνωση;
Πρέπει να επισημανθεί ότι δεν υπάρχουν εξειδικευμένα διαγνωστικά τεστ για την ανίχνευση της ΔΕΠΥ. Η διάγνωση γίνεται από μια διεπιστημονική ομάδα με κύριες ειδικότητες αυτές του παιδοψυχίατρου και του αναπτυξιολόγου. Ουσιαστικά, καταγράφεται η κλινική εικόνα του παιδιού σε συνάρτηση με το ιατρικό του ιστορικό, καθώς και με ορισμένα στοιχεία από τους εκπαιδευτικούς και τους γονείς του.
5) Πως αντιμετωπίζεται η ΔΕΠΥ;
Η θεραπεία της ΔΕΠΥ σημαίνει την ανακούφιση των συμπτωμάτων της. Δεν υπάρχει καθολική θεραπεία για τη ΔΕΠΥ. Η όποια πρόοδος είναι στα χέρια του ατόμου- για τα παιδιά, εξαρτάται από τη θέληση και την αποφασιστικότητα των γονέων. Το πρώτο βήμα είναι συνήθως μια αλλαγή στην ανατροφή και την εκπαίδευση των παιδιών. Ο γονέας εποπτεύει πιο στενά τη ρουτίνα και τις δραστηριότητες του παιδιού, και η παρακίνηση, καθώς και ο κατάλληλος έπαινος είναι χρήσιμα. Η ψυχοθεραπεία, ιδίως η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία (CBT) ή η καθοδήγηση, είναι επίσης ένα σημαντικό εργαλείο. Σε πιο σοβαρές περιπτώσσεις η φαρμακευτική αγωγή που συνταγογραφείται από τον θεράποντα ψυχίατρο είναι επίσης υποστηρικτική.